İsrail müdahalesi: Slovenya örneği

LILY LYNCH

Gazeteci.

Slovenya, her zaman öncü! En azından eski Yugoslavya Sosyalist Federal Cumhuriyeti’nin diğer bölgelerinde yaşayanlar ülke hakkında bunları söylüyor. Bu küçük Alp ülkesi, henüz 1991 yılında birlikten ilk ayrılan devlet olmuş; kısa süren bağımsızlık savaşı, Hırvatistan, Bosna ve ardından Kosova’da yaşananlara kıyasla çok daha az can kaybına yol açmıştı. Sosyalist Yugoslavya döneminde bile hep “birinci” olarak kabul edilirdi: En zengin, sosyal açıdan en liberal ve en “Batılı” olarak görülürdü. Slovenya bugün de Filistin davasını savunma konusunda en ön saflarda duran Avrupa devletleri arasında yer alıyor.

Bazı Slovenler, Filistinlilerin davasını ve kendi kaderini tayin etme arayışını, kendi tarihlerinin bir aynası olarak görüyor. Ülkenin bu konumlanışı, Yugoslavya’nın, Amerika Birleşik Devletleri ve Sovyetler Birliği’nden farklı bir siyasi yol çizmeye çalışan Bağlantısızlar Hareketi’nin kurulmasında oynadığı rolle de ilişkilendiriliyor. (1) 2024 yılında Ljubljana Modern Sanat Müzesi’nde düzenlenen bir sergi, Yugoslavya’nın 1961’de bu hareketin ilk zirvesine ev sahipliği yapışını, genç Filistinlilerin ülkedeki üniversitelerde eğitim görebilmeleri için burslar sağlanmasını – 1970’lerin başında ülkedeki yabancı öğrencilerin yüzde 43’ü Filistin’den geliyordu – ve Filistin Kurtuluş Örgütü’nün (FKÖ) Avrupa’daki ilk ofisini 1971 yılında, Yugoslavya’da nasıl açtığını gözler önüne seriyordu. (2)

Ljubljana, Tel Aviv’e silah satışı konusunda ambargo uygulayan ilk Avrupa başkenti olduğunu geçen yaz ilan etti. Başbakan Robert Golob liderliğindeki hükümet ise “iç anlaşmazlıklar ve bölünmeler nedeniyle Avrupa Birliği’nin içine düştüğü çaresizlikten duyduğu üzüntüyü” dile getirdi. (3) Bu gelişmelerden bir yıl önce Slovenya, bağımsız Filistin Devleti’ni resmen tanımıştı. Kısa süre önce de İsrail’in katılımı nedeniyle Eurovision Şarkı Yarışması’nı boykot etti ve yarışmanın yerine Filistin filmleri yayınladı.